Tybetańczyk skazany na karę śmierci w zawieszeniu, dwaj inni na dożywocie i 16 lat więzienia
Poprzedni, wykonany wyrok śmierci zapadł w Tybecie w październiku 2009 r, na zdjęciu jeden ze straconych o imieniu Loyak
Wszyscy trzej Pema Yeshi, 28, Sonam Gonpo, 24, i Tsewang Gyatso o pseudonimie Tsok Tsok, 32, pochodzą z Thangkyi, z okręgu Nyarong w Tybetańskiej Prefekturze Autonomicznej Kardze, w prowincji Syczuan. Zostali skazani przez Pośredni Sąd Ludowy w Kardze 17 listopada 2009 r. na karę śmierci w zawieszeniu na dwa lata, dożywocie oraz 16 lat więzienia za „podburzanie do separatyzmu” i „zakłócanie porządku społecznego”.
Wiadomość o ich aresztowaniu podała dnia 18 marca 2009 r. Ganzi Daily, lokalna oficjalna gazeta. Według raportu „trzej oskarżeni Tybetańczycy zostali aresztowani 11 marca 2009 r. pod zarzutem rozklejania i rozprowadzania broszur wzywających do niepodległości Tybetu na ulicach Thanhkyi, w okręgu Nyarong, a także za podpalenie 28 lutego rządowego budynku, w Thangkyi powodując szkody o wartości 200 000 Yuanów”.
Jak podają źródła, przez kolejnych 5 miesięcy od czasu aresztowania, rodziny zatrzymanych nie otrzymały kompletnie żadnych informacji o miejscu ich pobytu oraz warunkach przetrzymywania. Członkowie rodzin dowiedzieli się o zatrzymaniu krewnych od Biura Bezpieczeństwa Publicznego (PSB) w Chengdu dopiero w sierpniu zeszłego roku, 5 miesięcy po aresztowaniu.
17 listopada 2009 r. Pośredni Sąd Ludowy w Kardze wydał trzy wyroki więzienia. Jednakże członkowie rodzin skazanych zostali poinformowani przez lokalne władze o wyrokach sądowy około 10 grudnia 2009 r. Można przypuszczać, że oskarżeni zostali pozbawieni nawet podstawowych praw gwarantowanych przez chińskie prawo, gdyż okoliczności skierowania wobec nich aktu oskarżenia wskazują na proces utrzymany w tajemnicy bez możliwości wyboru przez nich obrońcy.
Zarówno Sonam Gonpo i Tsewang Gyatso pracowali jako kucharze w Szkole Podstawowej w Thangkyi, w okręgu Nyarong. Obecnie wiadomo, że zostali zatrzymani w Izbie Zatrzymań PSB w mieście Deyang, w prowincji Syczuan, podczas gdy Pema Yeshi, farmer z Thangkyi skazany na karę śmierci z dwuletnim odroczeniem jest przetrzymywany w Izbie Zatrzymań PSB w Dartsedo (chiń. Kangding), w prowincji Syczuan. Cała trójka była aktywnie zaangażowana w ruch bojkotu upraw i nieobchodzenia Losaru, które podjęto w zeszłym roku przez Tybetańczyków w Tybecie jako wyraz żałoby z powodu śmierci Tybetańczyków i wyrażenia solidarności z innymi Tybetańczykami, którzy pozostają w więzieniach.
Według dokumentów TCHRD, setki Tybetańczyków nadal jest przetrzymywanych bez postawienia jakichkolwiek zarzutów, a co najmniej 334 zostało skazanych przez sądy różnych instancji na wyroki od kilku miesięcy do kar śmierci. Prawie we wszystkich procesach oskarżeni nie mieli obrońcy, a w niektórych sprawach, gdzie pozwani byli reprezentowani przez wybranych prawników, władze dbały o to, aby byli oni blokowani poprzez zastraszanie lub biurokratyczne „kruczki”.
TCHRD ostro potępia taki arbitralny sposób wydawania wyroków, gdzie procesy odbywają się w kompletnej tajemnicy, bez wiedzy członków rodzin oskarżonych. Centrum wzywa chiński rząd do unieważnienia wyroku wydanego przez Pośredni Sąd Ludowy w Kardze i zagwarantowania wolnego i sprawiedliwego procesu dla trzech Tybetańczyków. Ponadto apeluje do społeczności międzynarodowej o interwencję w sprawie niesprawiedliwego i surowego skazania Tybetańczyków.
Tłum. M.R.
więcej...
