DNI TYGODNIA

Dni tygodnia określane są nazwami ciał niebieskich

Dzień

Nazwa tybetańska (transkrypcja Wylie’go)

Transkrypcja fonetyczna

Obiekt

Niedziela

གཟའ་ཉི་མ་ (gza' nyi ma)

Sa nyi-ma

Słońce

Poniedziałek

གཟའ་ཟླ་བ་ (gza' zla ba)

Sa da-wa

Księżyc

Wtorek

གཟའ་མིག་དམར་ (gza' mig dmar)

Sa Ming-mar

Mars

Środa

གཟའ་ལྷག་པ་ (gza' lhak pa)

Sa Lhak-pa

Merkury

Czwartek

གཟའ་ཕུར་པུ་ (gza' phur bu)

Sa Phur-bu

Jowisz

Piątek

གཟའ་པ་སངས་ (gza' pa sangs)

Sa Pa-sang

Wenus

Sobota

གཟའ་སྤེན་པ་ (gza' spen pa)

Sa Pen-pa

Saturn

Nima "Słońce", Dawa "Księżyc" i Lhakpa "Merkury" to często spotykane imiona nadawane osobom urodzonym odpowiednio w niedzielę, poniedziałek lub środę.

ERY W KALENDARZU TYBETAŃSKIM

Tybetańczycy wyróżniają 4, niezależne od siebie, ery używane do różnych obliczeń

  • Rab Byung: pierwszy rok w pierwszym cyklu 60-letnim odpowiada rokowi 1027 n.e..

  • Rab lo: to całkowita liczba lat liczona od 1027r.

  • Era Tybetańska (używana do inwazji Chińczyków na banknotach) – jako jej początek przyjmuje się rok 255 n.e.

  • Rgyal lo lub bod rgyal lo – pierwszy rok rgyal lo odpowiada rokowi 127 p.n.e. naszego kalendarza, stąd rok 2014 wg kalendarza tybetańskiego jest rokiem 2141.

STRÓJ

Pierwsze, co rzuca się w oczy podróżując po Dachu Świata to różnorodność strojów noszonych przez tubylców. Tybetańczycy są dumni ze swoich tradycyjnych ubiorów i ozdób, odzwierciedlają one bowiem historię, kulturę, wiarę, charakter i bogactwo miejscowej ludności.

Głównym materiałem do wyrobu ubrań, butów, czapek jest pulu – czyli tybetański filc. Wytwarzany jest w Tybecie od ponad 2000 lat. Wełnę owczą, przedzie się ręcznie przy pomocy wrzeciona, a następnie tka na niewielkich domowych krosnach z drewna.

Produkcją pulu wsławiły się Nangarze i Gyantse, a produkowane tam tkaniny znane są nie tylko w całym Tybecie, ale i poza jego granicami. Strój męski jak i damski składa się z koszuli i szaty wierzchniej zwanej czuba, wykonanej zazwyczaj ze skór owczych (noszonych włosem do środka) lub z pulu. W wydaniu męskim jest to coś w rodzaju szerokiego płaszcza, zapinanego pod prawym ramieniem. Damskie czuby są węższe, z rękawami lub bez. Do przepasywania czuby służy tekstylny pas wykonany z czerwonego, żółtego lub jasno zielonego jedwabiu (młode dziewczyny mogą nosić także różowe pasy), opasujący talię dwa razy i zawiązany na węzeł z tyłu. Mężczyźni za pasem noszą krzesiwo, igielnik lub sztylet, a kobiety miedziany lub srebrny haczyk używany do przymocowywanie wiadra podczas dojenia jaków, a czasami nawet dziecko. W ciągu dnia jeden rękaw czuby owinięty jest wokół tali – umożliwia to swobodne poruszanie, oraz pozwala odprowadzać ciepło. Mimo że strój ten nie ma kieszeni za pazuchą jest wiele miejsca na potrzebne rzeczy – miskę na tsampę, malę (różaniec), czy młynek modlitewny.

Typowym elementem stroju kobiecego jest pasiasty fartuch. Noszą go jedynie zamężne kobiety. Paski mogą być szerokie, w mocnych kontrastowych kolorach, lub uznawane za bardziej eleganckie, w wąskie paski o stonowanych barwach. Najbardziej popularne są długie fartuchy zawiązane wokół talii i sięgające rąbka spódnicy. Szyje się je trzech kawałków materiału o różnych wzorach.

Uzupełnieniem stroju jest kapelusz. Tybetańczycy produkują wiele rodzajów nakryć głowy – w lecie nosi się kapelusze wełniane, wiosną – filcowe, zimie zaś czapki z futra lisa. Eleganckie kobiety z Amdo noszą przypominające plaski krążek kapelusze ze skóry owczej od góry obszyte kolorowym jedwabiem.

Zarówno kobiety jak i mężczyźni noszą naszyjniki, kolczyki i bransoletki. spinki do włosów, Wykonywane są one z jadeitu, bursztynu, turkusów, pereł, kamieni zi, macicy perłowej, kości, złota, srebra, kamieni szlachetnych i innych metali.

TRADYCYJNE PREZENTY

Khata to tradycyjny ceremonialny szal ofiarowywany w Tybecie. Symbolizuje przychylność, pomyślność i współczucie. Zazwyczaj jest on wykonany z białego jedwabiu (rzadziej żółtego lub niebieskiego), a jego barwa symbolizuje czystość serca ofiarodawcy. Khata to bardzo uniwersalny prezent – wręcza się go zarówno na wielkich uroczystościach, weselach, pogrzebach, narodzinach, ale również na powitanie i pożegnanie gości jako symboliczne “tashi delek” (tyb. powodzenia).

Jako ciekawostkę można tu podać, że w Tybecie istniał niegdyś obyczaj darowywania rodzicom, którym narodziło się dziecko figurki koziorożca wykonanej z mąki i masła. Jak opisał to niemiecki tybetolog August Hermann Francke. " Nasz chrześcijański ewangelista w Khalatse kilka tygodni temu został ojcem; udzie ze wsi dawali mu i jego żonie w prezencie zrobione z mąki figurki koziorożca. Dał mi jedną z tych postaci, które są wykonane z mąki i masła i powiedział mi, że to był zwyczaj w Tybecie i Ladakhu, aby z okazji narodzin dziecka wręczać figurki koziorożca. To dość ciekawa informacja. Ja sam często zastanawiałem się, dlaczego było tak wiele, wizerunków koziorożca wyrzeźbionych na skałach w miejscach związanych z religią prebuddyjską w Ladakhu. rock rzeźby Koziorożec w miejscach związanych z prebuddyjskiej religii Ladakhu. Teraz wydaje mi się prawdopodobne, że są to modlitwy o pobłogosławienie rodziny potomkiem.”



Stronę prowadzi

Stronę wspierają

  • 6f873f2bfda30f5072cabfdf1c26998f